Veilige verwerking van optische- en ionisatierookmelders binnenkort een feit in de drie gewesten
Brussel, 6 mei 2009. – Binnenkort kunnen alle particulieren in de drie Gewesten hun gebruikte rookmelders, ongeacht het type, naar het containerpark brengen. Het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) publiceerde hiertoe op 29 april 2009 haar besluit met de exacte voorwaarden voor de opslag, het vervoer en de behandeling van deze ionisatierookmelders. In het containerpark kunnen de twee soorten detectoren, met name de optische en de inonisatierookmelders, samen in dezelfde container worden gedeponeerd. Deze container moet ondoordringbaar zijn en moet goed beschut staan. Een container mag maximaal 1000 rookmelders bevatten. Vervolgens worden deze rookmelders voor verwerking naar het IRE overgebracht, dit is de inrichting die hiervoor door het FANC vergund is. Op het IRE worden deze detectoren volgens type gerangschikt (ionisatie of optische).
Nadat ze gesorteerd werden, worden de optische detectoren door Recupel naar het geschikte afvalcircuit voor afgedankte elektrische en elektronische apparaten gebracht. De radioactieve bronnen zullen door het IRE worden geconditioneerd. NIRAS zorgt voor hun correcte opslag. Het hele systeem wordt gefinancierd door de Recupel bijdrage die de consument betaalt bij aankoop van een rookmelder.
Dit initiatief werd opgezet in samenwerking met het FANC, de drie Gewesten (OVAM, OWD, Leefmilieu Brussel-BIM), Net Brussel, COPIDEC, Interafval, Recupel en FEBEM.
Meer en meer gezinnen plaatsen rookmelders in hun woningen om snel te worden verwittigd wanneer er een brand uitbreekt ; in Wallonië is dit zelfs verplicht.
Deze detectoren hebben evenwel een beperkte levensduur van ongeveer 10 jaar en komen dus vroeg of laat in het afvalcircuit terecht. Een goed georganiseerde selectieve inzameling dringt zich dan ook op. Daarom kan elk gezin vanaf nu – of in de komende weken – bij de containerparken terecht die hiervoor een speciale container met het opschrift « rookmelders » ter beschikking zullen stellen. In het Brussels Gewest zal de inzameling starten vanaf 1 juli in de twee regionale containerparken.
Er bestaan twee soorten rookmelders: de optische rookmelders en de ionisatierookmelders. De optische werd zodanig verbeterd dat hij op termijn de ionisatierookmelder zal vervangen. De ionisatierookmelders bevatten een kleine radioactieve bron die geen enkel gevaar voor de gezondheid oplevert wanneer het toestel in een huis wordt geïnstalleerd, weggehaald, opgeslagen of wanneer het vervoerd wordt. Eenmaal deze rookmelders in het afvalcircuit terechtkomen, is het echter belangrijk dat ze apart worden behandeld om elke verspreiding van radioactieve deeltjes te voorkomen. Een specifieke aanpak is dan ook aangewezen.
Algemene informatie over rookmelders
In een optische rookmelder wordt een lichtbundeltje uitgezonden en door een lichtgevoelige cel opgevangen. Als zich rook in het lichtbundeltje bevindt, zal het licht deels verstrooid of geabsorbeerd worden. De rookmelder detecteert dit en geeft een alarm af. De optische rookmelders zijn intussen zo verbeterd op niveau van snelle detectie, dat een afbouwscenario kan worden voorzien voor de ionisatiemelders die nog in huis worden gebruikt. Bij normaal gebruik levert een ionisatierookmelder in principe geen gevaar op en kan hij zonder voorzorgsmaatregelen verplaatst en verwijderd worden.
Ionisatiemelders hebben een kleine radioactieve bron die geladen deeltjes (alfadeeltjes) uitzendt. Deze deeltjes zorgen voor het ontstaan van een constante ionenstroom (elektrisch geladen deeltjes) in de lucht van de rookmelder. Als de lucht vervuild raakt (door rookontwikkeling) wordt de ionenstroom verstoord en slaat de rookmelder alarm. Ionisatierookmelders bevatten meestal een bron 241Am met een zeer kleine activiteit (niet hoger dan 40 kBq). Bovendien verhindert de structuur van het toestel dat er, bij normaal gebruik, enige verspreiding van radioactieve stoffen in de omgeving kan zijn. Het toestel veroorzaakt bij normale werking op geen enkel punt, gesitueerd op 0,1 m afstand van zijn bereikbare buitenzijde, een dosistempo dat hoger is dan 1 microsievert per uur, hetgeen miniem is.
Voor meer informatie:
Karina De Beule
Woordvoerster FANC
0475/480598
FANC - Ravensteinstraat 36 - 1000 Brussel - Tel. 02/2892111 - www.fanc.fgov.be
Korte beschrijving van de betrokken actoren:
Bruxelles-Propreté is het Agentschap dat in het Brussels Gewest instaat voor de organisatie van de afvalinzameling en -verwerking.
COPIDEC (Conférence permanente des Intercommunales wallonnes de gestion des déchets) overkoepelt de gemeentelijke Intercommunales. Zij staat ten dienste van de gemeenten en de bevolking vanuit een benadering van duurzame ontwikkeling, voor de operationalisering van een gecoördineerd afvalstoffenbeleid op regionaal niveau en door toepassing van de principes van de Ladder van Lansink, zoals door Europa vooropgesteld.
FEBEM (Federatie van Bedrijven voor Milieubeheer) vertegenwoordigt in België enerzijds de privaatrechtelijke bedrijven die afvalstoffen inzamelen, sorteren, behandelen, recycleren en/of verwerken en anderzijds de grondreinigingscentra.
Het Federaal Agentschap voor Nucleaire controle (FANC) heeft als missie de bescherming van de bevolking, werknemers en het leefmilieu tegen de negatieve gevolgen van ioniserende straling.
Het IRE, is een stichting van openbaar nut. Het hoofddoel is het leveren van een bijdrage op vlak van de volksgezondheid en de bescherming van het milieu; IRE is wereldleider in de productie van radio-elementen die in de geneeskunde worden gebruikt voor diagnose en therapie. Het IRE is voorloper in het ontwerpen en inzetten van systemen voor radiologische milieucontrole. Het IRE geeft vorming en inlichtingen aan vakmensen en publiek op gebied van radioactiviteit en stralingsbescherming.
Tenslotte is het IRE belast met het beheer van het radioactief afval van de nucleaire site van Fleurus en met de ontmanteling van vervallen ingekapselde bronnen voor NIRAS. Zo ontmantelt het IRE de rookmelders
Opgericht in 1989, is Leefmilieu Brussel-BIM de Brusselse administratie voor Leefmilieu en Energie. Onze opdrachten? Studie, toezicht en beheer van lucht, water, bodem, afval, lawaai en natuur (groene ruimten en biodiversiteit ). Maar we hebben ook de opdracht om milieuvergunningen af te leveren, erover te waken dat ze worden nageleefd, didactische projecten in Brusselse scholen uit te werken en te ondersteunen, deel te nemen aan vergaderingen en onderhandelingen op Belgisch en internationaal niveau, enz. Kortom, Leefmilieu Brussel - BIM ontwikkelt een brede waaier activiteiten in het domein van het ecologisch bouwen en de banden met gezondheid en milieu.
Het NIRAS is de nationale instelling voor radioactief afval en verrijkte splijtstoffen. Meer specifiek is haar opdracht het beheer van radioactief afval te waarborgen op korte en op lange termijn. NIRAS staat ook in voor de veilige opslag van radioactieve afvalstoffen in België.
L'Office Wallon des Déchets: de Waalse dienst voor afvalstoffen ofwel het Departement Bodem en Afvalstoffen is een departement van het Operationeel Directoraat-generaal Landbouw, natuurlijke Hulpbronnen en Leefmilieu van de Waalse overheid. Hij is verantwoordelijk voor de naleving van het afvalstoffenbeleid in het Waalse Gewest, inbegrepen de terugnameplicht van afvalstoffen.
De Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM) is verantwoordelijk voor het afvalstoffen-, materialen- en bodemsaneringsbeleid in het Vlaamse Gewest.
Recupel staat sinds 2001 in voor de inzameling en de verwerking van huishoudelijke afgedankte elektrische en elektronische apparaten (AEEA) in heel België. De financiering van deze activiteiten wordt gewaarborgd door de Recupel-bijdrage die de consument betaalt bij aankoop van een nieuw toestel.
De Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) is de ledenorganisatie van alle Vlaamse gemeenten en ocmw's, politiezones, de afvalintercommunales (Interafval), de intercommunales voor streekontwikkeling (Vlinter) en andere intercommunale verbanden. Zij zet zich in voor zowel de politieke mandatarissen als de medewerkers van het bestuur ambtenaren. Als representatieve gesprekspartner komt zij op voor de belangen van de lokale besturen ten aanzien van andere overheden en derden.
6 Mei 2009
