Kwalitatief topniveau voor radiotherapie : transparantie en samenwerking voor meer patiëntenveiligheid
Rondetafelconferentie 26 juni 2008-06-25
Brussel, 26 juni 2008- ‘In de radiotherapie moet een grote alertheid om elk (mogelijke) probleem te melden meehelpen om de veiligheid van patiënten en gebruikers optimaal te garanderen. Voorkomen is daarbij de belangrijkste boodschap: een aan de specifieke noden aangepast kwaliteitsbeheer zal immers helpen mogelijke problemen pro-actief aan te pakken.'
Nieuwe richtlijnen voor een accuraat meldingssysteem en het bevorderen van de kwaliteit door preventie waren dan ook dé aandachtspunten van de door het FANC (Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle) in samenwerking met alle betrokken beroepsverenigingen georganiseerde tweede Rondetafelconferentie. Radiotherapie biedt steeds grotere slaagkans op genezing. Door het inzetten van zeer geavanceerde technieken kunnen vandaag hoge stralingsdosissen met zeer grote precisie worden toegediend. Een keerzijde van de medaille is echter dat door de inzet van die hoge dosissen zelfs een kleine anomalie of vergissing een ernstige impact zou kunnen hebben. En dat wil de sector, die nu al behoort tot de kwalitatieve wereldtop, ten alle koste vermijden door een proactieve aanpak.
‘De radiotherapiesector en het FANC hebben uiteindelijk 1 belangrijke gezamenlijke doelstelling: bescherming van de patiënt en de werknemers. De intensieve samenwerking van de voorbije maanden en de concrete resultaten die de werkgroepen voorleggen vormen dan ook een garantie voor een concreet toepasbaar beleid'
Sinds de eerste Rondetafelconferentie in oktober 2007, hebben twee werkgroepen een vernieuwde aanpak uitgewerkt betreffende de melding van incidenten enerzijds en de kwaliteitsborging anderzijds. De resultaten en voorstellen die deze werkgroepen vandaag voorlegden zijn het resultaat van een intensieve samenwerking tussen het FANC en het College der Geneesheren Radiotherapie, het Verbond der Belgische Verenigingen van Geneesheren-Specialisten, de Belgische Vereniging voor Radiotherapie-Oncologie, de Belgische Vereniging van ziekenhuisfysici en de Vereniging voor Verpleegkundigen Radiotherapie en Oncologie en de FOD Volksgezondheid.
Werkgroep Melding
Deze werkgroep boog zich over de aangifte van significatieve gebeurtenissen op het gebied van stralingsbescherming in de radiotherapie als voorkominginstrument. Een melding heeft als voornaamste doelen om zekerheid te hebben dat lokaal de vereiste maatregelen werden genomen, toe te laten maatregelen te treffen om een herhaling van gelijkaardige gebeurtenissen op andere plaatsen te voorkomen en de ervaringsuitwisseling door analyse van de meldingen te bevorderen en dus niet om te sanctioneren. Om het melden aan te moedigen stelt de werkgroep de toepassing voor van het ‘no shame-no blame' principe en niet van de sanctie.
Resultaat is een reeks door de sector onderschreven FANC-richtlijnen waarin de modaliteiten en criteria voor melding worden opgesomd.
Werkgroep kwaliteitsborging
Het uitwerken van kwaliteitsbevorderende initiatieven en het beter ondersteunen van de medische stralingsfysici: dat was de uitdaging voor deze werkgroep, die drie belangrijke actiepunten formuleerde.
Ter ondersteuning van de medische stralingsfysici zal een systematische externe dosimetrie audit worden ingevoerd. In aanloop daarnaar zal gestart worden met een zogeheten ‘baseline' dosimetrie audit ( dit o.a. rond de verificatie van de kalibratie van de fotonen- en elektronenbundels van de bestralingstoestellen). In het najaar wordt hiervoor een overheidsopdracht uitgeschreven door het FANC, zodat deze audit reeds volgend jaar van start kan gaan. Voor de speciale technieken zoals de stereotactische radiochirurgie, IMRT (Intensiteitsgemoduleerde radiotherapie) zullen specifieke audits ontwikkeld worden. De uitwerking van dit project zal eveneens door het FANC worden uitbesteed.
Verder zal een intern registratie- en analysesysteem van incidenten voor alle radiotherapiediensten worden verplicht. Het College voor Radiotherapie werkt hiertoe progressief de praktische modaliteiten uit.
Ten slotte wordt de gefaseerde invoering voorzien van een aan de radiotherapie aangepast kwaliteitsmanagementsysteem.
Uiteraard vergt de realisatie van deze maatregelen ook middelen: daarover lopen momenteel verkennende gesprekken met de FOD Volksgezondheid.
27 Juni 2008
